Dinler TarihiVeritabanı
Menü

Katalog › Doktora Tezi

Doktora Tezi

Neo-Liberal Küresel Kapitalizmin Teolojik Arkeolojisi

Bibliyografik künye

Yıl
2022
Üniversite / Enstitü
Çanakkale Onsekiz Mart Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü
Yer
Çanakkale
Üniversite (tasnif kaydı)
Çanakkale Onsekiz Mart Ü.
Enstitü
Sosyal Bilimler Enstitüsü
Şehir
Çanakkale
Araştırma yönü
Genel / çok yönlü

Tasnif ve konular

Birincil konu
Genel ve Kuramsal Çalışmalar > Dinler Tarihi’nin Kuramı, Yöntemi ve Tarihi > Çağdaş Din Olguları > Din, göç ve küreselleşme (GK-05-06)

İlgili gelenekler

Özet

Neo-Liberal Küresel Kapitalizmin Teolojik Arkeolojisi isimli doktora tezi olarak hazırlanan bu çalışma küreselleşen dünya da yaşanan ekonomik olayların teolojik bir sebebinin olduğunu açıklamayı amaçlamaktadır. Küreselleşme sadece siyasi anlamda yaşanmamaktadır. Kültürel ve ekonomik alanda yaşanan gelişmeler baş döndürücü bir hâle gelmiş gözükmektedir. Kültürün önemli bir parametresi olarak kabul edilen din duygusunun kendi içinde yaşadığı değişimlerin etki alanının geniş olduğunu düşündüğümüzde ekonomi bu değişim ve etkiden payını alan bir diğer fenomen olarak kabul edilebilir. Dinin insanın duygu dünyasında bıraktığı izlerin en güçlüsünün motivasyon olduğu iddia edilebilir. Nitekim Umberto Eco'nun "Bir inancın doğruluğuna yanlışlığına değil, müntesiplerinin neyi göze aldığına bakın." sözü bu iddiayı doğrular niteliktedir. Tanrı'nın rızasını ve cenneti arzulayan bir insan için dünya sadece geçici bir mekândır. Bu insan inancının da samimiyetini ispatlamak için inancının tüm emirlerini yerine getirmek dünyayı bu inanç ekseninde tasarlamak amacıyla elinden geleni yapacaktır. Öyleki bu amaca ulaşmak Batı Hrıstiyan dünyası için -Tanrı rızası ve diğer eskatolojik umdeler- ekonomi uygun bir araç gibi gözükmektedir. Ekonomi doğrudan hayatın içindeki eylemlerle organik bir bağa sahip olduğu için inancın en temel yansımaları ekonomik eylemler içinde kendine yer bulacaktır. Özellikle helal, haram, cehennem ve cennet, günah, sevap gibi kavramların ekonomik eylemler üzerindeki etkisi yadsınamaz bir gerçektir. Din duygusunun ekonomik parametreler üzerindeki etkisinin anlaşılmasına dair önemli bir veri, farklı dini inanca sahip olan toplumların ekonomi pratiklerinin de farklı olmasıdır. Hristiyan Batı dünyasının ekonomik tepkileri ile diğer coğrafyalarda farklı dinlere inanan toplumlar arasındaki ekonomik kalkınma ve büyüme oranlarının iyi bir örnek teşkil ettiği iddia edilebilir. Hatta farklı Hristiyan mezheplerinin ekonomik eylem ve yeteneklerinin birbirleri ile örtüşmediği gerçekliktir. Ekonomi de din duygusunu önemli ölçüde etkileme yeteneğine sahip gözükmektedir. Özellikle ekonomik anlamda geride kalmış toplumların dini algılama ve yaşama biçimleri dikkate değerdir. Örnek vermek gerekirse Protestan olan İngiltere ve Kuzey Avrupa Ülkeleri ile Katolik olan Güney İtalya, Portekiz, İspanya ve Ortodoks olan Yunanistan arasındaki ekonomik kalkınmışlık arasındaki fark gibi. Böyle bir durumda ekonomik parametrelerin din algısını değiştirdiğini iddia etmek mümkün gözükmektedir. Çalışmada Judeo-Hristiyan kodların birçok yönleri ile kapitalizm üzerindeki etkisi tarihsel ve sosyolojik bağlamda analiz edilmeye çalışılmıştır. Özellikle Yahudi ve Hristiyan kutsal metinleri ve din adamlarının ve bu metinlerin yorumlanmasının sonuçları bu süreçte incelenmeye çalışılmıştır. Anahtar Kelime: Arkeoloji = Archaeology ; Din felsefesi = Religious philosophy ; Hristiyanlık = Christianity ; Kapitalizm = Capitalism ; Neo-liberalizm = Neo-liberalism ; Yahudilik = Judaism ; İlahiyat = Theology