Dinler TarihiVeritabanı
Menü

Katalog › Yüksek Lisans Tezi

Yüksek Lisans Tezi

Ayasofya İkonografyasının Tarih ve Din Ekseninde Okunması: İstanbul Ayasofya'sı

Bibliyografik künye

Yıl
2022
Üniversite / Enstitü
Çanakkale Onsekiz Mart Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü
Yer
Çanakkale
Üniversite (tasnif kaydı)
Çanakkale Onsekiz Mart Ü.
Enstitü
Sosyal Bilimler Enstitüsü
Şehir
Çanakkale
Araştırma yönü
İbadet ve Ritüel

Tasnif ve konular

Birincil konu
İbrahimî Gelenekler > Hıristiyanlık > İbadet ve Ritüel > Kilise mimarisi ve ikonografi (HR-03-04)

Özet

Geçmişten günümüze inanç tarihi incelendiğinde insanların varoluşundan itibaren bir veya birden çok fizik ve tarih üstü varlığa inanma ihtiyacının ve içgüdüsünün olduğunu söylemek mümkündür. Her inanç genelde mekânı, özelde kendi kutsal uzamını farklı fenomenolojik unsurlar ile inşa eder. Bu araştırmanın tezi de—buna bağlı olarak— mabet, dinin kutsal tasavvurunun "öz" kodlarını "görüngü" olarak ifşa eden mekânsal yapılardır. İstanbul Ayasofya'sı da kutsalın bütünlük ve tümlük anlayışının mekâna tahvil edildiği yerdir. Kolektif bilincin kutsal tasavvurundaki "öz" kodlarının "fenomenleşmesi" olarak ele alabileceğimiz İstanbul Ayasofya'sının hem tarihi panoraması (inşa nedeni, tarihsel arka planı, tarihi süreçlere etkisi, vb.), hem de dini çerçevesi (kutsalın tezahürleri olarak fresk, mozaikler, elemanlar, vs.) bu çalışmada ortaya konulmaya çalışılacaktır. Buna "ikonografik hermenötik" demek yerinde olacaktır. Bu, tarihi objenin hem kendi inşa edildiği / kendisine eklendiği dönemin, hem de "yeniden yorumlandığı" devrin sosyo-kültürel ve sosyo-teolojik unsurlarını deşifre eder. Doğu Roma İmparatorluğu döneminde kilise olarak inşa edilen mabedin Osmanlı ile camiye tahvili aslında kutsalın da dönüşüm macerasına şahitlik etmektedir. Bununla birlikte bu çalışma kilise dönemindeki ikonografyanın "yorumlanması" esasına odaklanır. Hıristiyan ikonografyasının en temel unsurlarını ihtiva eden İstanbul Ayasofya'sı adeta Hz. İsa'yı Hz. Meryem'in kutsal "kraliçe tahtı" ile dünyevî mekânın merkezinde konumlandırmak ister. Anahtar Kelime: Ayasofya = Ayasofya ; Dini yapılar = Religious buildings ; Dinler tarihi = History of religions ; Hristiyanlık = Christianity ; İkonalar = Icons ; İkonografi = Iconograpy ; İstanbul = Istanbul

Aynı konudaki diğer tezler

Hıristiyanlık'ta mabet olarak kilise · 2022

Erken Dönem Hıristiyanlığında Din-Sanat İlişkisi · 2022

Meryem ikonografyasında mitsel unsurlar · 2018

Paganizm'den Hıristiyanlığa geçmiş semboller (I. ve V. yüzyıllar arası) · 2015