Katalog › Yüksek Lisans Tezi
Erken Dönem Gnostik Hıristiyanlarından Basilides ve Takipçilerinin Görüşleri
Bibliyografik künye
- Yıl
- 2025
- Üniversite / Enstitü
- Marmara Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Yer
- İstanbul
- Dil
- tr
- Üniversite (tasnif kaydı)
- Marmara Ü.
- Enstitü
- Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Şehir
- İstanbul
- Araştırma yönü
- Mezhepler, Ekoller ve Akımlar
Tasnif ve konular
Birincil konu
İbrahimî Gelenekler > Hıristiyanlık > Mezhepler, Ekoller ve Akımlar > Erken dönem ve Ortaçağ heterodoks akımları > Gnostisizm (HR-07-01-a)
Özet
Bu çalışma, Hıristiyanlığın erken dönemlerinde (MS 132–135 civarı) İskenderiye'de ders vermiş olan Gnostik düşünür Basilides ve onun takipçilerini ele almaktadır. Hıristiyan Ortodoks doktrininin oluşum sürecinde Basilides ve okulu "sapkın" olarak nitelendirilmiş; bu nedenle görüşlerine dair bilgiler günümüze yalnızca reddiye ve doksografi türündeki eserler aracılığıyla ulaşmıştır. Bununla birlikte, Nag Hammadi literatürünün keşfi, Basilidesçi düşüncenin yeniden değerlendirilmesi için yeni imkânlar sunmuştur. Çalışmanın temel amacı, mevcut kaynaklar ışığında Basilides ve takipçilerinin geliştirdiği öğretileri tarafsız ve analitik bir yaklaşımla ortaya koymaktır. Ayrıca Basilides'in, bilinen ilk Kutsal Kitap yorumcularından ve Hıristiyan filozoflarından biri olduğu gerçeğini vurgulayarak, onun felsefi sistemini nasıl inşa ettiğini ve hangi akımlardan etkilendiğini analiz etmek hedeflenmektedir. Tez, giriş, üç ana bölüm ve sonuç kısmından oluşmaktadır. Birinci bölümde, 2. yüzyıl İskenderiyesi'nde mevcut olan inanç ve felsefi akımların, Basilides'in Gnostik sistemi üzerindeki etkileri değerlendirilecek; Basilides'in hayatı ve takipçilerine ilişkin aktarımlar ile onlara atfedilen eserler ele alınacaktır. İkinci bölümde, Basilides ve okulunun Tanrı, evren ve insan anlayışları ayrıntılı biçimde incelenecektir. Üçüncü bölümde ise, etik görüşleri ile bunlarla yakından bağlantılı olan Mesih ve kurtuluş öğretisi tartışılacaktır. Sonuç bölümünde, çalışma boyunca elde edilen bulgular genel bir çerçevede yeniden gözden geçirilecektir. Basilides ve öğrencilerinin Gnostik sisteminin, günümüze ulaşabilen farklı kaynaklardan hareketle yeniden inşa edilmesi, erken dönem Hıristiyan düşüncesine dair önemli bir perspektif sunacaktır. Eserlerinin büyük ölçüde kaybolmuş olması nedeniyle akademik dünyada hak ettiği ilgiyi göremeyen Basilides ve okulunun, bu çalışma vesilesiyle daha kapsamlı araştırmalara konu edilmesi de temel hedeflerden biridir. Anahtar Kelimeler: Basilides, Heresi, Gnostisizm, İskenderiye, Abrasaks, Sudûr.
Aynı konudaki diğer tezler
Simon Magus ve Simonculuk · 2025
Gnostik Bir Hıristiyan: Basilides, Hayatı ve Görüşleri · 2024
Erken Dönem Hıristiyanlık'ta Gnostik Düşüncenin Öncüleri · 2020
Gnostisizm ve Yeni Ahit'teki Gnostik Unsurlar · 2020
Gnostik bir akım: Valentinyanizm · 2020
Erken dönem gnostik Hıristiyanlıkta soterioloji anlayışı · 2018