Katalog › Makale
Batı’nın İslam Anlayışının Doğulu Kökenleri ya da Abdülmesih İshak el-Kindî’nin Risâle’sinin Serencamı
Bibliyografik künye
- Yıl
- 2004
- Yayın yeri
- Diyanet İlmi Dergi
- Yayınevi
- İSAM
- Yer
- İstanbul
Özet
Müslümanlarla ilk olarak karşılaşan Doğu hıristiyanlarının İslâm’a / müslümanlara yönelik ırksal ve geçici dünyevî yöneticiler temelli algılamasından, dünyanın sonunda ortaya çıkacak dinsel bir sapkınlık biçimine evrilen algılama süreci, benzer safhalarla olmak üzere Batı hıristiyan dünyası içinde de yaşanır. Müslümanların kalıcılığının anlaşılması ve Hıristiyanlık’tan İslâm’a yönelik ihtidaların artması, söz konusu anlayış çerçevesinde oluşan İslâm tasavvurunun yansıdığı reddiye geleneğinin ortaya çıkmasına yol açar. Ortadoğu kökenli hıristiyanların önce Yunanca, sonra Arapça olarak kaleme aldıkları bu metinler, hıristiyanları müslüman olmaktan korumak hedefine mâtuf çalışmalar olup İslâm’ı ve onun müessisi olan Hz Muhammed’i, kabul edilmesini imkânsız kılacak şekilde tasvir etmekteydiler. Bu gelenek içinde şekillenen, gemi azıya alan ve gerek İslâm gerekse Hz. Muhammed hakkında Ortadoğu kökenli hıristiyanların ileri sürdüklerinden çok daha absürt değerlendirmeler ise müslümanların siyasî rakipleri olan Bizans cenahında kaleme alındı. Müslümanların VIII. yüzyılın başından itibaren İspanya’ya girmeleri ve kalıcı bir devlet kurmaları sonucunda buradaki hıristiyanların müslümanlar hakkında ihtiyaç duydukları bilgiler, daha çok Bizans kökenli kaynaklardan sağlanmaya çalışıldı. Doğu hıristiyanlarının yaşadıklarına benzer bir süreci yaşayan Latin Batı hıristiyanlarının da birinci hedefi, İslâm’ı doğru anlamaktan ziyade, hıristiyanların müslüman olmalarına engel olmaktı. Bu yüzden, Bizans kaynaklarından elde edilen ve kendi tecrübeleriyle zenginleştirilen bilgilere hayal gücünün de katılmasıyla, İslâm ve Hz. Muhammed oldukça itici, Hıristiyanlık’la karşılaştırılmaya değmeyecek kadar aşağı bir din ve şahsiyet olarak tasvir edilmekteydi.