Katalog › Yüksek Lisans Tezi
Tek Tanrılı Dinler Bağlamında Erkeklerin Kadınlar Üzerinde Hakim Olması Sorunu
Bibliyografik künye
- Yıl
- 2024
- Üniversite / Enstitü
- Ondokuz Mayıs Ü. Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Yer
- Samsun
- Üniversite (tasnif kaydı)
- Ondokuz Mayıs Ü.
- Enstitü
- Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Şehir
- Samsun
- Araştırma yönü
- Din Adamları, Cemaat ve Kurumlar
Tasnif ve konular
Birincil konu
Karşılaştırmalı ve İlişkisel Çalışmalar > Karşılaştırmalı ve İlişkisel Çalışmalar > Tematik Karşılaştırma > Kadın, aile ve toplumsal cinsiyet (KI-01-09)
İlgili gelenekler
Özet
Erkeklerin özne kabul edildiği kadınların nesne konumuna indirgendiği ve kadınların kendilerine yüklenen edilgen rollerle koşulsuz itaate mecbur bırakıldığı şeklindeki görüşler günümüzde daha çok tartışılır olmuştur. İnsanların zihinlerine kazınan kolektif bilinç vasıtasıyla asırlar boyunca varlığını sürdüren erkeğin kadın üzerinde otorite olması kadının da ona boyun eğmesi şeklindeki ön kabullerin sebepleri de tartışmaların bir başka boyutunu oluşturmuştur. Erkek hâkim anlayışın fikirlerini desteklemek amacıyla ilahi metinleri referans gösterip söz konusu metinleri yine kendilerinin yorumladığı bu iç içe geçmişliğin ve kuvvetli birlikteliğin neticesinde kadının konumunun belirlendiği gibi söylemler bu duruma sebep olarak öne sürülen görüşlerdendir. Bu tespitler aynı zamanda tezin çıkış noktasını teşkil etmektedir. Bu çalışma, tek tanrılı dinlerden olan Yahudilik, Hristiyanlık ve İslamiyet'te erkeklerin kadınlar üzerindeki hâkimiyetini kutsal kitaplar çerçevesinde incelemeyi ve söz konusu hâkimiyeti belirlemeyi amaçlamaktadır. Kadın erkek ilişkilerinin kesiştiği ve erkek hâkimiyetin daha yoğun hissedildiği yaratılış anlatıları, ilk günah söylemleri, evlilik, aile, boşanma, miras, şahitlik ve ibadet gibi konular ele alınırken; bu hâkimiyetin dinî öğretilerle nasıl ve kimler aracılığıyla ilişkilendirildiğine dair örnekler sunulmakta ve toplumsal etkileri tartışılmaktadır. Çalışmada erkeklerin kadınlardan üstün olduğu bunun neticesinde kadınlar üzerinde otorite olmaları gerektiği görüşünün üç dinde de kendine yer bulduğu sonucuna ulaşılırken en katı tutumun Yahudilikte olduğu gözlemlenmiştir. Evlilik, aile ve boşanma konularında diğer dinlerde erkek hâkimiyeti daha baskın iken İslam'ın bu konularda kadına söz hakkı tanıdığı görülmüştür. Kadınların din görevlisi olamaması ayrıca kadının ibadeti ile ilgili kısıtlamaların olması tek tanrılı dinlerin ortak paydada buluştuğu konulardan olmuştur. Kadının şahitliğinin genel manada kabul edilmemesi ve miras taksiminde geri plana atılması -küçük farklılık göstermekle beraber- söz konusu dinlerin hepsinde birbirine oldukça benzer sonuçlar verirken bu konular ayrıca erkek hâkimiyetinin belirgin hissedildiği alanlardan olmuştur. Tek tanrılı dinlerin erkek ve kadın arasındaki güç dinamiklerini yapılandırdığı, bu yapılandırmada din adamlarının payı olduğu, dinî metinlerdeki erkek egemen görüşlerin sosyal ve kültürel normlarla şekillendiği ve bunun kadınların konumuna etki ettiği tespit edilmiştir. Anahtar Kelime: Din = Religion ; Dinler tarihi = History of religions ; Hristiyanlık = Christianity ; Kadınlık = Femininity ; Otorite = Authority ; Yahudilik = Judaism ; İslamiyet = Islam
Aynı konudaki diğer tezler
Din ve Mitolojilerde Lilith · 2025
Günümüzde Orta Doğu ve Doğu Dinlerinin Dini Ritüellerinde Cinsiyet Rolleri · 2024
Semitik Dinlerin Kutsal Metinlerinde Toplumsal Cinsiyet ve Roller Üzerine Bir Araştırma · 2023
İlahi Kaynaklı Dinlerin Bekârlığa Bakışı · 2022
Hinduizm ve Budizm'de Kadın · 2022
Kitâb-ı Mukaddes ve Kur'ân-ı Kerim'de Akrabalık · 2017
Sami dinlerde cinsellik · 2016
İlahi Dinlerde Kadının Statüsü (Yahudilik-Hristiyanlık-İslamiyet) · 2015