Dinler TarihiVeritabanı
Menü

Katalog › Doktora Tezi

Doktora Tezi

Yahudilik, Hıristiyanlık ve İslâm’da Tanrı Anlayışı

Bibliyografik künye

Yıl
2001
Üniversite / Enstitü
Ankara Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü
Yer
Ankara
Dil
Türkçe
Sayfa
VIII, 242 y.
Üniversite (tasnif kaydı)
Ankara Ü.
Enstitü
Sosyal Bilimler Enstitüsü
Şehir
Ankara
Araştırma yönü
İnanç ve Öğreti

Tasnif ve konular

Birincil konu
Karşılaştırmalı ve İlişkisel Çalışmalar > Karşılaştırmalı ve İlişkisel Çalışmalar > Tematik Karşılaştırma > Tanrı anlayışı ve tanrı tasavvurları (KI-01-01)

İlgili gelenekler

Özet

Yahudilik, Hıristiyanlık ve islam'da en önemli fenomen Tann'dır. Aslında Tann, tüm dinlerde ortak ve temel kavramlardan birisidir. Dinlerin Tanrı kavramları arasındaki benzerlik, dinlerarası etkileşmeyi göstermektedir. Yahudilik ve Hıristiyanlığın Tanrı kav ramı, İslam'a göre daha karmaşıktır. Bunun bir nedeni, diğer dinlerde görülen Tanrı ve in san arasındaki "Aracı"nın, yani "Kutsal Ruh"un ve "tannoğlu"nun tanrısallığı sorununun Yahudilik ve Hıristiyanlığa da aktarılmasıdır. Ehl-i Kitap, Kutsal Ruh'u 'Tann'nın ruhu" olarak algılamıştır. Yahudiler, İsrail Ulusu'nu Tann Oğulları, Hıristiyanlar ise İsa Mesih'i 'Tann'nın biricik Oğlu" diye benimsemişlerdir. Buna karşılık İslam, Kutsal Ruh'u Cebrail meleği olarak bildirmiş, ilahlıkla ilgisi bulunmadığını vurgulamış ve "tanrıoğlu" anlayışını reddetmiştir. Dolayısıyla, İslam'ın Tann kavramı, kendine özgü ve daha nettir. Hz. İbrahim, 'Tektanncılık" tarihinin dönüm noktası ve Tektanncılar'ın (Yahudiler, Hıristiyanlar ve Müslümanlar) atası sayılmıştır. Onun döneminden itibaren Israiloğullan, Mo noteizmin temsilcisi olmuşlardır. Peygamberler, hep tektanncılığı savunmuşlardır. Onla rın tanıttığı Tann; yaratıcı, merhametli ve kişi niteliklidir. Yüce Tann, hür iradelerini ilahi iradenin yönünde kullanmalan için insanlarla sözleşme (ahit) yapmıştır. 0 iradesini, önce, günümüzde "Eski ve Yeni Ahit" (Kitab-ı Mukaddes) diye anılan Tevrat, Zebur ve İncil gibi ki taplarda; sonra, Allah kelamı olan Kur'an-ı Kerim'de yansıtmıştır. Bu kitaplara göre, "Tan- n Bilgisi"nin kaynağı, Tann'nın kendisidir. 0, "kudretini açığa vurmuş, "irade"sini pey gamberler aracılığıyla "vahy"etmiş, tarih sahnesinin baş aktörü olmuştur. Hz. Musa'yı Fi- ravun'a gönderen ve İsrail'i kurtaran Yahve, Hz. Muhammed'i başanlı kılan Allah'dır. Gerçekte; Yahudiler'in, Hıristiyanların ve Müslümanların inandığı Tann, tek ve aynıdır. Ancak, onlann Tektanncılık anlayışları arasında farklar vardır. Bu farklar, insan lığın kültürel gelişimi ve Yahudilikle Hıristiyanlığın diğer dinlerden etkilenmesi ile bağ lantılıdır. Sözgelişi; Tanah'da "Elohim" vb. çoğul Tann adlan ve aşın Antropomorfizm; Hıristiyanlıkla ise 'Teslis" ve Tann'nın tannoğlu Isa Mesih'de "tenleşme"si gibi anla yışlar, bu etkilenme sürecinin kalındandır. Kısaca, Yahudiliğin Tann anlayışına sadece "Monoteizm", Hıristiyanlığınkine "Trinitaryan Monoteizm", Islam'ınkine ise "Radikal Monoteizm" veya "Saf Monoteizm" demek mümkündür. Anahtar Kelime: Din = Religion ; Dinler tarihi = History of religions ; Hristiyanlık = Christianity ; Tanrı = God ; Yahudilik = Judaism ; İslam dini = Islam religion

Aynı konudaki diğer tezler

İşlevsiz Tanrı Tipolojisi Bağlamında Cahiliye Dönemi Arap Dini ve Orta Asya Şaman Geleneğinin Karşılaştırılması · 2026

Mecusilik ve İslam Dininde Kader Anlayışı · 2025

Yeni Dini Hareketlerde Tanrı Tasavvurları · 2024

Düalist Dinlerde Tanrı İnancı Üzerine Bir Karşılaştırma (Mecusilik, Sabiilik, Manicilik) · 2023

Rigveda ve Avesta'da Tanrı Anlayışı Üzerine Karşılaştırmalı Bir Çalışma · 2022

Ali Şeriati'ye Göre Dinlerde Tevhit ve Şirk Diyalektiği · 2020

Tevrat, İnciller ve Kur'an-ı Kerim'de tanrı · 2015

Yunan Tanrılarının ve Tanrıçalarının Sıfatları İle Allah'ın Sıfatlarının Karşılaştırılması · 2013

Yahudilik, Hristiyanlık ve İslâm’ın Putperestliğe Bakışı (Kutsal Kitaplar Açısından Bir Değerlendirme) · 2008

Hinduizm'de Avatara ve Hristiyanlık'ta İnkarnasyon İnancı Üzerine Bir Araştırma · 2006