Katalog › Yüksek Lisans Tezi
Hristiyan Mistisizminde İnsanın Tanrısal Bir Varlığa Dönüşmesi (Theosis) Öğretisi: Kökeni ve Tarihsel Gelişimi
Bibliyografik künye
- Yıl
- 2025
- Üniversite / Enstitü
- Dokuz Eylül Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Yer
- İzmir
- Dil
- tr
- Üniversite (tasnif kaydı)
- Dokuz Eylül Ü.
- Enstitü
- Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Şehir
- İzmir
- Araştırma yönü
- Mistisizm ve Halk Dindarlığı
Tasnif ve konular
Birincil konu
İbrahimî Gelenekler > Hıristiyanlık > Mistisizm ve Halk Dindarlığı > Hıristiyan mistisizmi (HR-09-01)
Özet
İnsanoğlu tarih boyunca birçok sorunla karşılaşmış ve mevcut hâlini yetersiz bulmuştur. Yine insan, kendi sınırlılığı ve acizliği karşısında anlam arayışına yönelmiş, hem etik hem de metafizik düzeyde bu soruna çözümler aramıştır. Bu çerçevede birçok felsefî sistem ve mistik ekol, insanın anlam arayışına yanıtlar vermeye çalışmış ve onu mevcut hâlinden daha ideal bir hâle taşımayı hedeflemiştir. Dolayısıyla birçok dinin esas amacının bireyin bu krizine yanıt vermek olduğunu söyleyebiliriz. Özellikle, Eksen Çağı'nda Orta Doğu'da ve Asya'da ortaya çıkan dinsel hareketler ile 1. yüzyıl Levant'ında temelinde günah ve günahtan kurtulma inancı olan Hristiyanlığın ortaya çıkışı aynı kaygının bir sonucu olarak görülebilir. Bu çalışmanın amacı, bir kurtuluş fikri olarak theosis düşüncesinin Hristiyan gelenek içindeki tarihsel seyrini ortaya koymaktır. Theosis, esasında mistik geleneklerde sıkça karşılaşılan bir fenomen olan birleşme/birlik hissiyle ilişkili bir öğretidir. Bu bağlamda öncelikle bu deneyimin kendisinin ardından da dogmalaşmış haliyle Hristiyanlık'taki gelişiminin incelenmesi esas olarak amaçlanan şeydir. Bu amaçla çalışmanın ilk bölümünde mistisizmin ve mistik deneyimin mahiyeti, ardından Hristiyan mistisizmi ile birlik deneyimi müstakil bir konu olarak ele alınmıştır. Burada mümkün olduğunca farklı görüşlere yer verilerek genel bir çerçeve çizilmeye çalışılmıştır. İkinci bölümde, söz konusu fenomenin farklı dinlerde nasıl tezahür ettiği karşılaştırmalı bir biçimde incelenmiştir. v Üçüncü bölümde ise bu fikrin Hristiyan geleneğine hangi geleneklerin etkisiyle girdiği sorgulanmış ve Hristiyanlığın ilk yüzyılından Reformasyon döneminin sonlarına dek kavram tahlili yapılmıştır. Dördüncü bölümde Ortodoks, Katolik ve Protestan gelenekte tanrılaşma fikirleri karşılaştırılmış ve analiz edilmiş, ayrıca dinsel pratiklerle ilişkisi ortaya konulmaya çalışılmıştır. Sonuç kısmında ise çalışma boyunca edinilen kanaatler aktarılmıştır. Anahtar Kelimeler: Hristiyanlık, mistisizm, Theosis, İsihazm, Mistik Tecrübe, Soteriyoloji, İlahîleşme
Aynı konudaki diğer tezler
Hesychasm mistisizmi geleneği ve Gregory Palamas (1296-1359) · 2019
Hıristiyan mistisizminde Hildegard'ın yeri · 2019
Nyssalı Gregory'nin asketizm anlayışı · 2017
Bir mistik olarak Pavlus · 2015